Eerlijke kleding: wat is het en waarom is het belangrijk, nee, noodzakelijk?

eerlijke kleding

Wat is eerlijke kleding? De vraag lijkt simpel, maar een antwoord is dat niet. In dit artikel leggen we uit waarom het zo lastig is om deze vraag te beantwoorden. Daarna snap je ook waarom het nog lastiger is om goede keuzes te maken bij het kopen van eerlijke kleding.

Zoveel verschillende betekenissen

Bovenstaande vraag is zo lastig te beantwoorden omdat er veel verschillende termen in de omloop zijn. Sommige bedoelen hetzelfde, andere daadwerkelijk iets anders. We noemen een paar veel voorkomende op:

Duurzame kleding

Wat is duurzaam? Het is een breed begrip, maar wij hanteren de visie van De Wereldcommissie voor milieu en ontwikkeling: de aarde en haar bronnen zo gebruiken dat ook de komende generaties hier nog plezier van kunnen hebben. Door kleding duurzaam te produceren zorg je dus dat je de natuurlijke bronnen niet uitput en/of beschadigt. Het komt hier dus niet alleen neer op de keuze voor kledingmateriaal, maar ook op de manier waarop je het produceert. 

Fair trade kleding

Fair trade betekent letterlijk eerlijke handel. Dit kunnen verschillende keurmerken zijn zoals Max Havelaar of UTZ en hebben vooral als doel om handel tussen rijke Westerse landen en ontwikkelingslanden eerlijker te maken. Vaak gaat dit om landbouwproducten zoals koffie en bananen, maar het kan ook om kleding gaan.

fair trade katoen max havelaar logo

Ecologische kleding

Deze term wordt gebruikt als het gaat om de impact op het milieu. Vaak worden ecologisch en milieuvriendelijk door elkaar gebruikt. Ecologische kleding heeft dan ook geen slechte impact op het milieu, of beter nog, een verbetering voor het milieu. Een ecologisch vriendelijk product is zowel tijdens de productie, als het proces én als afval niet schadelijk voor de leefomgeving.

Biologische kleding

Biologie gaat over alles wat leeft: van kleine tot grote dieren, maar ook planten en bacteriën. Oftewel, de natuur! Biologische producten, dus ook kleding, zijn op natuurlijke wijze verkregen en met respect voor de natuur. Dit betekent dat er geen chemicaliën worden gebruikt en geen dieren worden misbruikt. De term komt dus deels overeen met duurzaam, maar ook met ecologisch.

Vegan kleding

Waar bij biologisch geen dieren worden misbruikt, gaat het bij veganistische kleding een stapje verder. Bij het veganisme wordt gestreefd naar een leven zonder het gebruik van dierlijke producten. Voor kleding betekent dat geen leer, bont, vacht, vilt, maar ook geen zijde, wol of dons.

vegan kleding bont voor dieren logo

Schone kleding

Schoon heeft in dit geval betrekking op de arbeid. In de kledingindustrie worden mensen nog steeds zwaar uitgebuit. Ze moeten vaak 80 uur per week werken voor een extreem laag loon. De Schone Kleren Campagne is een Nederlandse organisatie die zich inzet voor deze arbeiders. Schone kleding is dan ook gemaakt voor eerlijk loon onder veilige omstandigheden.

Ze doen dus allemaal iets goeds, hebben soms overlap, maar zijn zeker niet hetzelfde. Een kledingstuk kan duurzaam zijn, maar niet fair trade. Of biologisch, maar niet duurzaam. Snap jij hem nog;)?

Waarom is eerlijke kleding belangrijk?

Of we het nu eerlijke kleding noemen of duurzame kleding, hoe dan ook wordt er aandacht besteed aan het kledingstuk. Er is door de ontwerper en fabrikant nagedacht over de impact op het milieu en de arbeid. Dit betekent vaak dat kledingstukken van betere kwaliteit zijn. 

Daarbij heeft eerlijke kleding vaak een meer tijdloos design omdat het niet afhankelijk is van de laatste mode. De snel wisselende mode is een kenmerk van de fast fashion industrie die helaas bovenstaande kenmerken allemaal aan haar laars lapt. Dit alles is nodig om zo snel mogelijk de nieuwste trends in de winkel te krijgen. Het liefst meerdere keren per maand. Een triest gevolg is dat veel nieuwe kleding wordt vernietigd.

Eerlijke en duurzame kledingmaterialen

Ieder materiaal heeft voor- en nadelen. Hetzelfde geldt als hierboven: materiaal kan duurzaam zijn, maar niet biologisch. Het kan ecologisch zijn, maar niet vegan.

De keuze voor kledingmateriaal is daarnaast ook afhankelijk van de toepassing. Voor sportkleding is een ander materiaal nodig als voor een jurk.

Milieu Centraal heeft de meest voorkomende kledingmaterialen en hun impact in kaart gebracht in onderstaande infographic. De materialen worden beoordeeld op: klimaatverandering, landgebruik, watergebruik, bijdrage plastic soup, bestrijdingsmiddelen en dierenwelzijn.

Een prachtig overzicht van de mogelijkheden en impact, maar toch zouden we deze graag nog wat verder aanvullen.

Kleding van bamboe

Kan dat? Jazeker! Dit is de laatste jaren zelfs sterk in opkomst. De reden hiervoor is de lagere impact, in vergelijking met bijvoorbeeld katoen. Het voordeel van bamboo is dat het groeit op plekken waar weinig andere dingen groeien, bijvoorbeeld in rotsachtige gebieden met weinig voedingsstoffen. Ook gebruikt bamboo weinig water en groeit het vele malen sneller dan katoen. Je kunt dus veel meer produceren met veel minder impact. Bijkomend voordeel is dat  de stof temperatuur reguleert, zweet absorbeert en zijdezacht aanvoelt.

Plastic kleding

In het bovenstaande rijtje wordt polyester al genoemd. Het lijkt een goede keuze te zijn gebaseerd op de score die Milieu Centraal er aan geeft. Pure Sportswear gaat een stapje verder: wij recyclen eerder gebruikt plastic. Het voordeel hiervan is dat er geen nieuwe olie hoeft worden opgepompt (de grondstof voor plastic) én plastic wat in de natuur terecht is gekomen wordt er uit gehaald voor onze producten. Lees verder over hoe we plastic hergebruiken tot kleding.

Productie van eerlijke kleding

Na de keuze voor het materiaal voor de kleding moet deze natuurlijk ook nog worden gemaakt. Helaas kan ook de productie van kleding erg oneerlijk zijn en zeer milieuonvriendelijk.

Alleen al in Bangladesh werken meer dan 3,5 miljoen kinderen van 5 tot 17 in kledingfabrieken!

Stopkinderarbeid.nl (2017)

Productie vindt plaats in lage lonen landen

Vroeger vond kledingproductie voornamelijk plaats in China. Omdat daar de lonen stijgen wijken de grote kledingproducten uit naar andere landen. De meest bekende voorbeelden van lage lonen landen op dit moment zijn Bangladesh en Pakistan, maar ook Myanmar is in opkomst.

Oké, maar een laag loon, wat houdt dat dan in? Het gaat om de verhouding met een loon wat nodig is om te kunnen leven. In Cambodja bijvoorbeeld is 285 euro per maand nodig om de vaste lasten te dekken.  Dit terwijl een kledingarbeider slechts 60 euro per maand verdient.

En dat helaas niet alleen, werkdagen van 10 tot 12 uur zijn normaal, in het hoogseizoen 16 tot 18 uur. En dat 7 dagen per week.

verschil tussen minimumloon en leefbaar loon kleding industrie

Slechte en gevaarlijke werkomgeving

Alsof een laag loon en lange dagen nog niet erg genoeg zijn, werken de arbeiders ook nog eens onder zeer slechte omstandigheden. Dat betekent geen vakbonden, intimidatie op de werkvloer en ziekmelden is niet mogelijk.

Ook is de werkomgeving zeer onveilig. Vaak zijn de fabrieken zeer oud met defecte bedradingen waardoor kortsluitingen ontstaan met branden tot gevolg. Alleen al in 2004 zijn er in Pakistan 12 kledingfabrieken afgebrand met honderden doden als gevolg.

En iedereen kent het schokkende verhaal van Rana Plaza in Bangladesh. De instorting van deze fabriek kostte 1134 mensen het leven en nog eens 2000 mensen raakten gewond.

Kleding zonder kinderarbeid

Eerlijke kleding is productie zonder kinderarbeid. Dat klinkt logisch, maar helaas vindt kinderarbeid in de textielindustrie nog erg veel plaats. Sterker nog, kinderarbeid is één van de normaalste kenmerken van fast fashion. Alleen al in Bangladesh werken meer dan 3,5 miljoen kinderen van 5 tot 17 in kledingfabrieken! Daarnaast gaat het ook hier weer voornamelijk om de lage lonen landen die we eerder bespraken, zoals in de onderstaande afbeelding wordt weergegeven. 

landen waar kinderarbeid in kleding industrie voorkomt

Gevaarlijke stoffen bij kledingproductie

Voor productie van kleding worden verschillende chemicaliën gebruikt. Daar zitten ook schadelijke gifstoffen tussen. Deze zijn slecht voor het milieu, maar ook voor de mensen die de kleding maken.

Een veelgebruikte schadelijke stof is nonylfenolen. Deze wordt gebruikt om stof te verven en heeft een hormoon-verstorende werking. Doordat deze stoffen bij productie in rivieren worden gedumpt, leidt dat tot onvruchtbaarheid van dieren, waardoor ook het ecosysteem wordt geschaad.

Andere voorbeelden zijn perfluoroctaanzuur, wat textiel waterafstotend maakt. Volgens onderzoek van Greenpeace komt dit veelvuldig in het drinkwater terecht door het wassen van de kleding, maar lukt het drinkwaterbedrijven niet om dit er uit te filteren.

Eerlijke kleding kopen?

Als een kledingmerk rekening moet houden met al deze factoren, wat moet een kledingstuk dan kosten? Je kan wel raden dat de prijzen in de H&M en Primark eigenlijk niet kunnen. Echt goedkope kleding, zoals die zeer veel wordt verkocht, kan simpelweg niet op een eerlijke en duurzame manier geproduceerd zijn.

Waar moet je op letten bij eerlijke kleding?

Jij gaat met eerlijke kleding bijdragen aan een betere wereld. Goed bezig! Maar waar moet je dan op letten? De prijs geeft een hint, maar is niet altijd een goed uitgangspunt. Een broek van 300 euro kan als nog gemaakt zijn door kinderhandjes.

Eigenlijk moet je een kledingstuk links laten liggen als het is geproduceerd in een Aziatisch land, omdat hier vaak sprake is van lage lonen en slechte werkomstandigheden. Daarbij zijn er bepaalde kenmerken waar je op kunt letten. Kleding met kraaltjes bijvoorbeeld kan niet met de machine worden gemaakt en is dus een signaal voor kinderarbeid.

Eerlijke kleding merken

Gelukkig zien steeds meer merken en winkels in dat het niet meer kan op deze manier. We zien dan ook een trend van fast fashion naar slow fashion. Zowel online als offline is er steeds meer prachtige, eerlijke en duurzame kledingmerken te vinden.

Wij zagen dat de sportkleding erg achter liep op deze mooie trend. Daarom hebben wij Pure Sportswear opgericht. Met ons sportshirt hebben we bewuste keuzes gemaakt op gebied van eerlijkheid en duurzaamheid:

  • Het shirt wordt geproduceerd in Amerika waar medewerkers een goed loon krijgen en werken onder veilige omstandigheden.
  • Ook het milieu is bij ons een zeer hoge prioriteit: we gebruiken geen giftige of hormoon ontregelende inkt.
  • De stof is 100% gemaakt van gerecycled polyester van flessen die uit de natuur zijn gehaald!

Benieuwd naar het eindresultaat? Je kunt het prachtige duurzame sportshirt vinden in de webwinkel!

Meehelpen aan een betere wereld?

Help mee door op de hoogte te blijven van nieuws over duurzaamheid en sport. Beter voor jezelf én voor jouw omgeving!